รากฟันเทียมอยู่ได้กี่ปี? ปัจจัยที่มีผล และวิธีดูแลให้ใช้งานได้นาน

ตรวจทานเนื้อหาโดย ทพญ.นลัท ว่องวัจนะ, FICOI ทันตแพทย์รากฟันเทียม · อัปเดตล่าสุด 28 ตุลาคม 2569

คำตอบสั้น ๆ: รากฟันเทียมออกแบบมาให้ใช้งานระยะยาว งานวิจัยติดตามผลพบว่ารากเทียมส่วนใหญ่ยังใช้งานได้ดีหลัง 10 ปีขึ้นไป และหลายคนใช้ได้นานกว่านั้นมาก อายุการใช้งานจริงไม่ได้ขึ้นกับตัวรากเทียมอย่างเดียว แต่ขึ้นกับการวางแผนรักษา สุขภาพเหงือก การดูแลความสะอาด และการมาตรวจตามนัด

บทความนี้อธิบายว่าส่วนไหนของรากฟันเทียมอยู่ได้นานแค่ไหน อะไรทำให้ใช้งานได้สั้นลง และควรดูแลอย่างไรให้ใช้ได้นานที่สุด

รากฟันเทียมมี 3 ส่วน อายุการใช้งานไม่เท่ากัน

ส่วนประกอบ	หน้าที่	อายุการใช้งาน
รากเทียม (fixture)	ฝังในกระดูก ทำหน้าที่แทนรากฟัน	ออกแบบให้อยู่ระยะยาว หากกระดูกและเหงือกรอบ ๆ แข็งแรง
แกนต่อ (abutment)	เชื่อมรากเทียมกับครอบฟัน	ใช้งานได้นาน สกรูอาจหลวมได้บ้าง ซึ่งแก้ไขได้
ครอบฟัน	ส่วนที่ใช้บดเคี้ยว มองเห็นได้	อาจสึก บิ่น หรือแตกตามการใช้งาน ในระยะยาวอาจต้องซ่อมหรือเปลี่ยน โดยไม่ต้องเปลี่ยนรากเทียม

เมื่อพูดว่ารากฟันเทียมอยู่ได้นาน จึงหมายถึงตัวรากเทียมในกระดูกเป็นหลัก ส่วนครอบฟันเป็นส่วนที่ดูแลและเปลี่ยนได้ตามการใช้งาน

ปัจจัยที่ทำให้รากฟันเทียมใช้ได้นานหรือสั้น

1. การอักเสบรอบรากเทียม

รากเทียมไม่ผุ แต่เหงือกและกระดูกรอบรากเทียมอักเสบได้ หากมีคราบจุลินทรีย์สะสม คล้ายโรคเหงือกในฟันธรรมชาติ เรียกว่า peri-implantitis เป็นสาเหตุหลักที่ทำให้รากเทียมใช้งานได้ไม่นาน ระยะแรกมักไม่มีอาการปวด จึงต้องอาศัยการตรวจตามนัด

2. การสูบบุหรี่และเบาหวาน

ทั้งสองอย่างเพิ่มความเสี่ยงการอักเสบรอบรากเทียมในระยะยาว อ่านเพิ่มที่ สูบบุหรี่ เป็นเบาหวาน ทำรากฟันเทียมได้ไหม

3. การนอนกัดฟันและแรงสบฟัน

แรงบดเคี้ยวที่มากเกินไปทำให้ครอบฟันบิ่นหรือสกรูหลวม และเพิ่มภาระให้กระดูกรอบรากเทียม ผู้ที่นอนกัดฟันมักได้รับคำแนะนำให้ใส่เฝือกสบฟันตอนกลางคืน

4. การวางแผนและตำแหน่งรากเทียม

รากเทียมที่วางในตำแหน่ง มุม และความลึกที่เหมาะสม ทำความสะอาดง่ายและรับแรงได้ดีกว่า การวางแผนจาก CT Scan 3 มิติ ช่วยให้เลือกขนาดและตำแหน่งได้แม่นยำ

5. ระบบรากเทียม

ระบบที่มีงานวิจัยระยะยาวรองรับ และมีชิ้นส่วนให้ซ่อมแซมได้ในอนาคต ช่วยลดปัญหาระยะยาว เช่น เมื่อต้องเปลี่ยนครอบฟันในอีกหลายปีข้างหน้า หรือย้ายไปรักษาต่อที่อื่น อ่านการเปรียบเทียบได้ที่ รากฟันเทียมยี่ห้อไหนดี และ รากฟันเทียม Straumann

ดูแลอย่างไรให้รากฟันเทียมใช้ได้นาน

1. แปรงฟันวันละ 2 ครั้ง เน้นแนวขอบเหงือกรอบรากเทียม
2. ทำความสะอาดซอกฟันทุกวัน ด้วยไหมขัดฟัน แปรงซอกฟัน หรือไหมขัดฟันพลังน้ำ ตามที่ทันตแพทย์แนะนำ
3. มาตรวจทุก 6 เดือน เพื่อตรวจเหงือก การสบฟัน และทำความสะอาดรอบรากเทียม
4. ใส่เฝือกสบฟัน หากนอนกัดฟัน
5. งดหรือลดบุหรี่ และคุมโรคประจำตัวให้ดี
6. รีบมาตรวจ หากมีเลือดออกเวลาแปรง เหงือกบวม มีกลิ่น หรือรู้สึกว่าฟันโยก

อ่านวิธีดูแลแบบละเอียดได้ที่ คู่มือดูแลรากฟันเทียม

การรับประกันที่ Smile and Shine

รากเทียมทุกระบบมีการรับประกันจากผู้ผลิตตามเงื่อนไขของแต่ละแบรนด์ และคลินิกรับประกันแกนต่อและครอบฟัน 2 ปี โดยมีเงื่อนไขสำคัญคือการมาตรวจตามนัด ทุกเคสได้รับเอกสารระบุรุ่นและขนาดรากเทียม เพื่อใช้อ้างอิงหากต้องรักษาต่อในอนาคต

ดูข้อมูลการรักษาและราคาได้ที่ รากฟันเทียม

คำถามที่พบบ่อย

รากฟันเทียมอยู่ได้กี่ปี

รากฟันเทียมออกแบบมาให้ใช้งานระยะยาว งานวิจัยติดตามผลพบว่ารากเทียมส่วนใหญ่ยังใช้งานได้ดีหลัง 10 ปีขึ้นไป อายุการใช้งานจริงขึ้นกับการทำความสะอาด สุขภาพเหงือก การสูบบุหรี่ โรคประจำตัว การสบฟัน และการมาตรวจตามนัด

รากฟันเทียมใช้ได้ตลอดชีวิตไหม

หลายคนใช้งานได้ยาวนานมาก แต่ไม่ควรถือว่าเป็นการรับประกันตลอดชีวิต รากเทียมไม่ผุ แต่เหงือกและกระดูกรอบรากเทียมยังอักเสบได้ จึงต้องดูแลและตรวจติดตามต่อเนื่อง

ครอบฟันบนรากเทียมต้องเปลี่ยนไหม

ครอบฟันอาจสึก บิ่น หรือแตกได้ตามการใช้งาน โดยเฉพาะผู้ที่นอนกัดฟัน ในระยะยาวอาจต้องซ่อมหรือเปลี่ยนครอบฟัน ซึ่งทำได้โดยไม่ต้องเปลี่ยนรากเทียม หากรากเทียมยังแข็งแรงดี

อะไรทำให้รากฟันเทียมใช้ได้ไม่นาน

สาเหตุที่พบบ่อยคือการอักเสบรอบรากเทียม (peri-implantitis) จากคราบจุลินทรีย์ การสูบบุหรี่ เบาหวานที่คุมไม่ได้ การนอนกัดฟันหรือแรงสบที่มากเกินไป และการไม่มาตรวจตามนัด

ทำรากฟันเทียมแล้วต้องมาตรวจบ่อยแค่ไหน

ที่ Smile and Shine นัดตรวจทุก 6 เดือน เพื่อตรวจเหงือก การสบฟัน ทำความสะอาดรอบรากเทียม และเอกซเรย์ตามความเหมาะสม

ยี่ห้อรากฟันเทียมมีผลต่ออายุการใช้งานไหม

มีผลส่วนหนึ่ง ระบบรากเทียมที่มีงานวิจัยระยะยาวรองรับและมีชิ้นส่วนให้ซ่อมแซมได้ในอนาคตช่วยลดความเสี่ยงระยะยาว แต่การวางแผน การวางตำแหน่ง และการดูแลของคนไข้สำคัญไม่น้อยกว่ายี่ห้อ

บทความนี้เป็นข้อมูลทั่วไป อายุการใช้งานของรากฟันเทียมแต่ละคนแตกต่างกัน ควรรับการประเมินและตรวจติดตามกับทันตแพทย์

ปรึกษาเรื่องรากฟันเทียม: LINE @smileshine · โทร 091-881-7557 · Smile and Shine Dental Clinic พระราม 3 เปิดทุกวัน 10:30–18:30