“สามารถทำได้ค่ะ” ผู้ที่ฝังรากฟันเทียมสามารถเข้ารับการตรวจ MRI ได้อย่างปลอดภัย เนื่องจากรากฟันเทียมส่วนใหญ่ทำจาก ไทเทเนียม (Titanium) หรือ เซอร์โคเนีย (Zirconia) ซึ่งเป็นวัสดุที่ไม่มีคุณสมบัติแม่เหล็ก (Non-magnetic) จึงไม่ถูกดึงดูดโดยเครื่อง MRI และไม่ก่อให้เกิดอันตรายต่อเนื้อเยื่อ
ทพญ.นลัท ว่องวัจนะ
ทำไมรากฟันเทียมถึงปลอดภัยเมื่อเข้าเครื่อง MRI?
รากฟันเทียมทำ MRI ได้ไหม? บทความนี้จะช่วยให้คุณเข้าใจว่าวัสดุไทเทเนียมในรากฟันเทียมมีความปลอดภัยเพียงใดเมื่อเข้าเครื่อง MRI พร้อมข้อควรระวังสำคัญที่ผู้ป่วยและเจ้าหน้าที่รังสีเทคนิคควรรู้เพื่อให้ได้ภาพถ่ายที่แม่นยำที่สุด”
การตรวจ MRI (Magnetic Resonance Imaging) ใช้คลื่นแม่เหล็กไฟฟ้าความเข้มสูงในการสร้างภาพอวัยวะภายใน ดังนั้นวัสดุที่เป็นโลหะกลุ่มเหล็ก (Ferromagnetic) จึงเป็นข้อห้าม แต่สำหรับรากฟันเทียมมีเหตุผลรองรับดังนี้:
• วัสดุไทเทเนียม: เป็นโลหะที่เข้ากับร่างกายได้ดี (Biocompatible) และ ไม่ใช่สารแม่เหล็ก จึงไม่ขยับหรือร้อนขึ้นเมื่ออยู่ในสนามแม่เหล็ก
• วัสดุเซอร์โคเนีย: เป็นเซรามิกชนิดหนึ่ง ซึ่งไม่มีส่วนผสมของโลหะ ยิ่งมีความปลอดภัยสูงในการทำ MRI
ผลกระทบเพียงอย่างเดียวที่อาจเกิดขึ้น: Image Artifacts
แม้จะปลอดภัย แต่รากฟันเทียมอาจทำให้เกิด “สัญญาณรบกวน” (Artifacts) ในภาพถ่าย MRI ได้ หากบริเวณที่ตรวจอยู่ใกล้กับช่องปาก (เช่น การตรวจสมอง หรือกระดูกสันหลังส่วนคอ) ภาพบริเวณนั้นอาจมีความผิดเพี้ยนหรือเป็นเงาดำ แต่จะไม่ส่งผลกระทบต่อการตรวจอวัยวะส่วนอื่นๆ เช่น ช่องท้อง หรือหัวเข่า
ข้อควรระวังและสิ่งที่ต้องเตรียมตัวก่อนทำ MRI
หากคุณมีรากฟันเทียมและต้องเข้ารับการตรวจ MRI ควรปฏิบัติดังนี้:
1. แจ้งเจ้าหน้าที่รังสีเทคนิคเสมอ: บอกให้ทราบว่าคุณมีรากฟันเทียมกี่ซี่ และอยู่ในตำแหน่งใด
2. ระบุวัสดุ (ถ้าทราบ): หากมีบัตรประจำตัวผู้ป่วยรากฟันเทียม (Implant Card) ควรพกไปด้วยเพื่อให้แพทย์ยืนยันชนิดวัสดุ
3. ฟันปลอมแบบถอดได้: หากรากฟันเทียมของคนไข้ใช้ร่วมกับฟันปลอมแบบถอดได้ที่มีโครงโลหะ ต้องถอดออกก่อนเข้าเครื่อง เนื่องจากโครงฟันปลอมบางชนิดอาจมีส่วนผสมของเหล็ก
คำถามที่พบบ่อย (FAQ) เกี่ยวกับรากฟันเทียมและ MRI
Q: รากฟันเทียมจะหลุดหรือขยับไหมตอนทำ MRI?
A: ไม่หลุดค่ะ เพราะรากฟันเทียมยึดติดกับกระดูกขากรรไกรอย่างแน่นหนา และวัสดุไทเทเนียมไม่ตอบสนองต่อแรงดึงดูดของแม่เหล็ก
Q: จะรู้สึกร้อนที่เหงือกหรือไม่?
A: โดยปกติจะไม่รู้สึกร้อน เนื่องจากไทเทเนียมนำความร้อนต่ำมากเมื่อเทียบกับโลหะชนิดอื่น
Q: ถ้าต้องตรวจสมอง รากฟันเทียมจะบังภาพไหม?
A: อาจมีเงาบดบังบางส่วนในบริเวณขากรรไกร แต่รังสีแพทย์มีเทคนิคในการปรับจูนเครื่องเพื่อลดสัญญาณรบกวนเหล่านี้ได้
สรุป
รากฟันเทียม ไม่ใช่ข้อห้าม ในการทำ MRI ค่ะ คนไข้สามารถเข้ารับการตรวจได้ตามปกติเพื่อการวินิจฉัยโรคที่แม่นยำ เพียงแค่แจ้งเจ้าหน้าที่รังสีเทคนิคเพื่อให้ทราบเพื่อการเตรียมตัวที่ถูกต้องค่ะ

